LOB-onderzoeksbank
Parental involvement in career education and guidance in secondary education
Oomen, Annemarie (2016)
Ouderbetrokkenheid in LOB kent verschillende vormen, maar is nog beperkt ontwikkeld en toegepast in de onderwijspraktijk.
____________________________
Het artikel beschrijft verschillende manieren waarop ouders betrokken kunnen worden bij loopbaanontwikkeling, variërend van informeren tot intensieve samenwerking met leerling en gezin. Deze vormen zijn uitgewerkt in een taxonomie met drie benaderingen: informatiegericht, samen leren en begeleiding op gezinsniveau. Uit de analyse blijkt dat ouderbetrokkenheid nog weinig structureel voorkomt en dat kennis over effectieve aanpakken beperkt is. De taxonomie biedt scholen een hulpmiddel om hun eigen aanpak te evalueren en gerichter vorm te geven.
____________________________
Samenvatting van het onderzoek
Voor mijn proefschrift naar ouderbetrokkenheid in LOB in HAVO bestudeerde ik in de internationale literatuur interventies binnen en buiten de onderwijscontext waarbij ouders betrokken waren bij de loopbaanontwikkeling/beslissingen van hun kind. Dergelijke interventies bestaan sinds eind zestiger jaren in uiteenlopende vormen zoals gidsen om ouders te informeren over het onderwijssysteem of over hun rol; folders met hulpmiddelen voor ouders of met oefeningen voor ouder en kind; programma’s om alle of specifieke (subculturele) doelgroepen van ouders te ondersteunen; en materialen om schoolpersoneel te ondersteunen bij ouderbetrokkenheid in LOB.
Vanuit het perspectief van een vo-school zijn verschillende dimensies te onderscheiden in de interventies die ik ontwikkelde tot een taxonomie. Bij de toepassing leidde die tot drie verschillende benaderingen van ouderbetrokkenheid in LOB: (i) informatie-gecentreerd; (ii) family-learning; en (iii) familycounselling of -therapie zoals weergegeven in onderstaande tabel:
| Informatie-gecentreerde interventie | Family learning | Family counseling/therapy | |
| Doel |
Informeren. |
Ouders remediaal of preventief helpen | Specifieke kwesties addresseren die de psychologische gezondheid van een gezin/familie beïnvloeden |
| Wordt het op school als ouderbetrokkenheid gelabeld? | Nee | Ja | Nee |
| Gericht op | Alle ouders | (Specifieke) ouder(s) samen met kind/leerling | Specifieke familie/ouder(s) samen met kind |
| Veronderstelde rol voor ouder(s) en kind | Geen specifieke rol | Docent, adviseur of coach voor hun kind;Zowel ouder als kind zijn actief betrokken | Client; Zowel ouder als kind zijn actief betrokken |
| Veronderstelde rol voor schoolpersoneel | Toegewezen rol in school | Professionele facilitator | N.v.t. |
| Vorm | Eenmalige sessie; individuele ouder-docent sessie; leerpakket; gedrukte informatie; website; contactmogelijkheid voor ouders met schoolpersoneel; Eenrichtingsverkeer |
Bron- en kleine groepsessie(s) gefaciliteerd door getraid personeel Interactief |
Family groepsessie(s) gefaciliteerd door professioneel getrainde LOB staff Interactief |
| Frequentie | Eenmalig | Meerdere sessies | Meerdere sessies |
| Geïnitieerd door | School; aanbodgericht | School; aanbodgericht maar op maat gemaakt op basis van de behoeften van de deelnemers | Ouders/familie; behoeftengericht |
In het artikel worden de verschillende vormen toegelicht met internationale voorbeelden.
Wat kun je uit het onderzoek meenemen naar de LOB-praktijk?
Ouderbetrokkenheid in LOB op vo-scholen is een vrij zeldzame praktijk die internationaal nauwelijks onderzocht is, waardoor de beschikbare kennis beperkt is . In het algemeen is een dergelijke praktijk geen lang leven beschoren. De ontwikkelde taxonomie kan schoolpersoneel helpen om de eigen en toekomstige benadering te evalueren en te beoordelen op verschillende dimensies. Zo blijkt een kenmerk als interactief niet wezenlijk.
