LOB-onderzoeksbank

Ruijters, M., Luin, G. van. (2015)

Professionele identiteit helpt niet alleen schoolleiders, maar ook studenten om richting te geven aan hun ontwikkeling.

____________________________

Het artikel introduceert een model van professionele identiteit dat schoolleiders helpt reflecteren op hun rol en persoonlijke invulling van leiderschap. Dit model maakt zichtbaar dat professioneel handelen niet alleen gaat over kennis en vaardigheden, maar ook over persoonlijke waarden en drijfveren. Voor studenten is dit eveneens relevant: zij kunnen met behulp van zo’n model nadenken over hun toekomstige beroepsidentiteit en wat bij hen past. Het stellen van vragen over betekenis, motivatie en energie helpt hen om bewuster keuzes te maken en zich te ontwikkelen als professional.

____________________________

Samenvatting van het onderzoek 

In dit artikel presenteren de auteurs, aanvullend op de nieuwe beroepsstandaard van schoolleiders in het voortgezet onderwijs, het model van professionele identiteit om die beroepsstandaard meer diepgang en betekenis te geven. Het model geeft schoolleiders handreikingen om alleen of samen met professionele vrienden te onderzoeken waar je als schoolleider van bent of wilt zijn. Een toch altijd wat abstract beroepsprofiel nodigt niet vanzelfsprekend uit tot dit soort vragen. Maar deze vragen zijn belangrijk om het ‘persoonlijke’ van leiderschap meer reliëf en verdieping te geven; belangrijk omdat leiderschap in de praktijk van alledag juist om dat persoonlijke draait.  
In het artikel komen drie schoolleiders aan het woord en is een aantal begeleidende vragen voor het onderzoek naar ‘je kleur’ als schoolleider opgenomen. 

Wat kun je uit het onderzoek meenemen naar de LOB-praktijk? 

Het artikel is geschreven voor schoolleiders, professionals die hun beroep al uitoefenen. Wellicht is het op de volgende manier ook interessant voor studenten.  

Voor studenten die zich voorbereiden op een beroep is het zinvol te onderzoeken hoe zij zich verhouden tot het profiel van het beroep dat ze gaan uitoefenen. Een beroepsprofiel kan hierbij behulpzaam zijn. Maar het is belangrijk te realiseren dat het daarbij om meer gaat dan om zelf-kennis, om een antwoord op de vraag ‘wat vind ik ervan?’ Om later stevig te kunnen staan als professional is het zaak om ook tijdens een opleiding onderzoek te doen naar ‘identiteit’. Zoals na te denken over beroepsidentiteit. En daar horen vragen bij als: Welk beeld van jouw toekomstige beroepsgroep maakt dat je trots bent dat je bij deze beroepsgroep gaat horen? Van welk beeld van jouw beroepsgroep heb je last? Welke aspecten van je toekomstig beroep gaan jou vooral energie opleveren? In welk opzicht past je toekomstig beroep bij wat je belangrijk vindt in je leven?  

Als je je als professional later verbonden hebt met het beroep dat je uitoefent, kun je je eigen kleur daarin ontwikkelen. Maar ook voor studenten is het zinvol om zich alvast de vraag te stellen: hoe wil ik zijn als professional? Het model van professionele identiteit dat in dit artikel wordt beschreven kan daarbij behulpzaam zijn. In het boek ‘Mijn Binnenste Buiten’ van Manon Ruijters, Gerritjan van Luin en Freerk Wortelboer (red.) Management Impact (2019) wordt het model van professionele identiteit veel uitvoeriger en in al zijn facetten uiteengezet en worden veel handreikingen geboden om ermee aan de slag te gaan.