LOB-onderzoeksbank
Jongeren met een migratieachtergrond & hun keuze voor techniek
Youngworks (2021)
Een gerichte aanpak is nodig om meer jongeren met een migratieachtergrond te interesseren voor techniekopleidingen en -beroepen.
____________________________
Het onderzoek laat zien dat een combinatie van positieve ervaringen, een realistisch toekomstbeeld en steun vanuit de omgeving essentieel is voor instroom in techniek. Belangrijk is dat jongeren vroeg en breed kennismaken met technische mogelijkheden, zodat hun beeld realistischer en aantrekkelijker wordt. Daarnaast speelt het versterken van zelfvertrouwen in eigen technische vaardigheden een grote rol bij studiekeuze. Ook aandacht voor ouderbetrokkenheid en het tegengaan van discriminatie is cruciaal om drempels te verlagen en keuzes richting techniek te stimuleren.
____________________________
Samenvatting van het onderzoek
Wat we in dit onderzoek leren van jongeren die wel voor techniek kiezen, is dat positieve ervaringen, een positief beeld van de perspectieven van techniek, een constructieve rol van ouders én een inclusieve sector in combinatie met elkaar belangrijk zijn om de instroom van jongeren met een migratieachtergrond te laten groeien. We noemen kernachtig de vijf grootste kansen.
Vergroot de zichtbaarheid van techniek: Om de instroom van jongeren met een migratieachtergrond in de techniek te vergroten is het belangrijk om de zichtbaarheid van techniek in hun omgeving te vergroten. Hiervoor liggen kansen in de techniekfilmpjes die populair zijn binnen deze doelgroep. Leg in online communicatie een link tussen dit soort filmpjes en informatieve verhalen over technische opleidingen en beroepen. Ook in wijkgerichte aanpakken liggen kansen om jongeren in diverse buurten ervaring met techniek te laten opdoen. Kies bij het vergroten van de zichtbaarheid van techniek voor een cultuursensitieve strategie, zonder dat het er te dik bovenop ligt.
Zorg voor een brede kennismaking met techniek: Om vanuit intrinsieke motivatie voor techniek te kiezen zijn positieve sleutelervaringen in het onderwijs cruciaal. Omdat deze doelgroep vaak minder ervaring met techniek heeft en een smal beeld heeft van techniek, is het belangrijk om al vroeg in het onderwijs gevarieerd en breed techniekonderwijs aan te bieden. Niet alleen qua materialen, werkprocessen en profielen, maar ook qua toekomstmogelijkheden, werelden en rollen binnen de techniek.
Vergroot het technisch zelfvertrouwen: Jongeren binnen deze doelgroep komen in hun omgeving minder met techniek in aanraking, waardoor ze minder kansen hebben gehad om technische vaardigheden op te doen. Sommige jongeren hebben hierdoor onterecht het gevoel dat ze technische aanleg missen ten opzichte van klasgenoten die meer maakervaring hebben. Benadruk dat techniek leerbaar is, en geef hen de ruimte om technische vaardigheden te ontwikkelen. Als jongeren technisch zelfvertrouwen ontwikkelen zullen ze sneller voor techniek kiezen. Technische docenten spelen een belangrijke rol in het vergroten van technisch zelfvertrouwen door een positieve technische leeromgeving te creëren. Hierin is ruimte en tijd om maakervaring op te doen belangrijk en mogen fouten gemaakt worden.
Benadruk de potentie van een toekomst in de techniek: Vergroot de aantrekkingskracht van technische keuzes vanuit de potentie van het toekomstperspectief. Omdat jongeren met een migratieachtergrond van hun ouders een beperkt en negatief beeld kunnen overnemen van een toekomst in de techniek, is dit juist voor deze doelgroep erg belangrijk. Docenten spelen hierin een cruciale rol. Zij kunnen laten zien dat een toekomst in de techniek op verschillende manieren kansrijk is, en spelen bij deze doelgroep vaak een doorslaggevende rol bij een keuze voor de techniek. Het is belangrijk om ook ouders mee te nemen in het kansrijke toekomstverhaal van techniek, hun steun is voor jongeren met een migratieachtergrond een belangrijke randvoorwaarde bij het kiezen voor techniek. En daarnaast is het belangrijk dat de keuze voor techniek meer onder de aandacht wordt gebracht bij LOB-activiteiten in het onderwijs.
Ontwikkel een duidelijke aanpak tegen discriminatie: Om de instroom van jongeren met een migratieachtergrond in de techniek te vergroten, is het belangrijk dat (stage)discriminatie in de techniek structureel wordt aangepakt, zowel in het mbo als op de werkvloer. Bespreek discriminatie in de techniekwereld preventief met studenten, ze zullen ervaringen hiermee niet snel uit zichzelf bespreken. School je als onderwijsorganisatie in discriminatie herkennen en aankaarten. Zoek als onderwijsinstellingen en beroepspraktijk de (regionale) samenwerking op om discriminatie te monitoren en aan te pakken. En betrek jongeren met een migratieachtergrond actief in de ontwikkeling, evaluatie en verbetering van dit beleid en de bijbehorende acties.
